काठमाडौं । दसैँ नजिकिँदै गर्दा श्रमिकलाई कानुनअनुसार चाडपर्व खर्च उपलब्ध गराउन श्रम तथा व्यवसायजन्य सुरक्षा विभागले सबै रोजगारदाता तथा प्रतिष्ठानलाई निर्देशन दिएको छ। चाडपर्व खर्च नपाएको भन्दै श्रमिकबाट गुनासो आउन थालेपछि विभागले कानुनी व्यवस्था कार्यान्वयन गर्न रोजगारदातालाई सचेत गराएको हो।
श्रम ऐन, २०७४ को दफा ३७ अनुसार प्रत्येक श्रमिकले आफूले खाइपाइ आएको एक महिनाको आधारभूत पारिश्रमिक बराबरको रकम प्रत्येक वर्ष चाडपर्व खर्चका रूपमा पाउनुपर्ने व्यवस्था छ। प्रचलित धर्म, संस्कृति तथा परम्पराअनुसार मनाइने चाडपर्वका लागि यस्तो रकम उपलब्ध गराउनु रोजगारदाताको कानुनी दायित्व हो।
तर, कानुनमा स्पष्ट व्यवस्था हुँदाहुँदै पनि कतिपय रोजगारदाता तथा प्रतिष्ठानले श्रमिकलाई चाडपर्व खर्च उपलब्ध नगराएको गुनासो विभागमा पुगेको छ। त्यसपछि विभागले सबै रोजगारदातालाई कानुनबमोजिमको सुविधा अनिवार्य रूपमा उपलब्ध गराउन आग्रह गरेको हो।
विभागले चाडपर्व खर्च नपाएका श्रमिकलाई आफ्नो कार्यक्षेत्रअन्तर्गत पर्ने श्रम तथा रोजगार कार्यालय वा श्रम तथा व्यवसायजन्य सुरक्षा विभागमा उजुरी तथा निवेदन दिन अनुरोध गरेको छ। श्रमिकले इमेलमार्फत पनि आफ्ना उजुरी, गुनासा तथा सुझाव पठाउन सक्नेछन्। यसका लागि विभागले क्यूआर कोडमार्फत गुनासा पठाउन सकिने व्यवस्था पनि गरेको छ।
विभागका प्रवक्ता मणिनाथ गोपले केही रोजगारदाता तथा प्रतिष्ठानले चाडपर्व खर्च उपलब्ध नगराएको गुनासो प्राप्त भइरहेको जानकारी दिए। उनले कानुनअनुसार श्रमिकलाई चाडपर्व खर्च उपलब्ध गराउन निर्देशन दिइसकिएको उल्लेख गर्दै उक्त व्यवस्था पालना नगर्ने रोजगारदातामाथि श्रम ऐनअनुसार कारबाही गरिने स्पष्ट पारे।
चाडपर्वका बेला घरायसी खर्च व्यवस्थापन गर्न श्रमिकलाई आर्थिक सहयोग पुग्ने भएकाले कानुनले सुनिश्चित गरेको सुविधा समयमै उपलब्ध गराउन विभागले जोड दिएको छ।
