पेरिस । बढ्दो महँगी, आर्थिक असमानता र सरकारको नीतिविरुद्ध फ्रान्समा भएको बृहत् प्रदर्शन हिंसात्मक बनेपछि देशभर करिब एक हजार मानिस पक्राउ परेका छन्। शनिबार देशका प्रमुख सहरमा प्रदर्शनकारी र प्रहरीबीच झडप भएपछि सुरक्षा व्यवस्था कडा पारिएको छ।
फ्रान्सको गृह मन्त्रालयका अनुसार प्रदर्शनमा करिब चार लाख १० हजार मानिस सहभागी भएका थिए। तर मजदुर सङ्गठनहरूले सहभागीको सङ्ख्या आठ लाख पुगेको दाबी गरेका छन्। राजधानी पेरिसमा मात्रै कम्तीमा एक लाख १० हजार मानिस सहभागी भएको बताइएको छ।
दिनभर शान्तिपूर्ण रूपमा अघि बढेको प्रदर्शन साँझ पेरिस, मार्सेई, लियोँ र बोर्डोलगायत सहरमा हिंसात्मक बनेको थियो। प्रदर्शनकारीलाई नियन्त्रणमा लिन प्रहरीले अश्रुग्यास र पानीको फोहोरा प्रयोग गरेको थियो। केही स्थानमा सडक अवरुद्ध गर्नुका साथै आगजनी र तोडफोडका घटना भएका थिए।
सम्भावित हिंसा नियन्त्रण गर्न सरकारले देशभर ७० हजार प्रहरी तथा जन्डार्म परिचालन गरेको थियो। गत अक्टोबर १७ मा भएको प्रदर्शनका क्रममा व्यापक लुटपाट, तोडफोड र आगजनी भएपछि सुरक्षा व्यवस्था थप कडा बनाइएको हो। उक्त घटनामा दुई हजार पाँच सयभन्दा बढी मानिस पक्राउ परेका थिए।
पेरिसमा पोर्त द’इटालीदेखि पोर्त द भिन्सेन्नेससम्म निकालिएको जुलुसको अन्त्यमा प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच झडप भएको थियो। केही प्रदर्शनकारीले अस्थायी अवरोध खडा गर्नुका साथै सुरक्षाकर्मीमाथि वस्तु प्रहार गरेका थिए। मार्सेईमा फोहोर फाल्ने डब्बामा आगो लगाइएको थियो भने बोर्डो र लियोँमा पनि प्रदर्शनकारीलाई नियन्त्रणमा लिन प्रहरीले बल प्रयोग गरेको थियो।
फ्रान्सका गृहमन्त्री लरेन नुनेजले जुलुसको पछिल्लो भागमा रहेका केही अतिवादी समूहले हिंसा भड्काउन खोजेको आरोप लगाएका छन्। उनका अनुसार झडपका क्रममा तुलुज र क्लेरमोन–फेराँमा एक–एक जना गरी दुई जना गम्भीर घाइते भएका छन्।
महँगी र आर्थिक असमानताविरुद्ध आक्रोश
प्रदर्शनकारीहरूले बढ्दो जीवनयापन खर्च, करको भार, आर्थिक असमानता र विद्यालयको कमजोर अवस्थाप्रति असन्तुष्टि जनाएका छन्। गत महिना पेरिसका उपनगरमा विद्यालयको अवस्थालाई लिएर विद्यार्थीहरूले सुरु गरेको प्रदर्शन विस्तार हुँदै सरकारको आर्थिक नीतिविरुद्धको आन्दोलनमा परिणत भएको हो।
प्रदर्शनमा सहभागी २६ वर्षीया जेलिले राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रों सत्तामा आएदेखि नागरिकले अनेक कठिनाइ भोग्नुपरेको बताएकी छन्। केही युवा प्रदर्शनकारीले गरिबी र प्रहरीको बल प्रयोगले असन्तुष्टि थप बढाएको बताएका छन्।
यसअघि भएको प्रदर्शनबाट फ्रान्सभर दुई हजारभन्दा बढी पसल तथा व्यवसाय प्रभावित भएका थिए। वाणिज्य तथा उद्योग सङ्घका अनुसार त्यसबाट सयौँ मिलियन युरो बराबरको क्षति भएको अनुमान छ। ती घटनामा करिब एक हजार प्रहरीसमेत घाइते भएका थिए।
फ्रान्समा चर्किएको आन्दोलनको प्रभाव अन्य युरोपेली सहरमा समेत देखिएको छ। बेल्जियमको राजधानी ब्रसेल्समा प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच झडप भएको थियो भने अल्बानियाको राजधानी तिरानामा प्रहरीले सरकारविरोधी प्रदर्शनकारीमाथि अश्रुग्यास प्रहार गरेको थियो। इटालीको मिलानमा पनि ठूलो सङ्ख्यामा प्रहरी र सैनिक परिचालन गरिएको थियो।
आगामी राष्ट्रपतीय निर्वाचनभन्दा करिब छ महिनाअघि चर्किएको आन्दोलनले राष्ट्रपति म्याक्रोंको सरकारमाथि राजनीतिक दबाब बढाएको छ। वामपन्थी नेता जाँ–लुक मेलाँसोंले सामाजिक असन्तुष्टि सम्बोधन नभएसम्म प्रदर्शन जारी रहने बताएका छन्। सरकारले भने हिंसा, लुटपाट र तोडफोड नियन्त्रण गर्न सुरक्षा व्यवस्था थप कडा बनाएको छ।
