काठमाडौं । मानव बेचविखन विरुद्धको १७ औँ राष्ट्रिय दिवस बुधबार विभिन्न कार्यक्रम गरी मनाइएको छ । "सामाजिक न्याय र आर्थिक सशक्तिकरणः मानव बेचविखनको निर्मूल" भन्ने मूल नाराको साथ मानव बेचविखन विरुद्धको १७ औँ राष्ट्रिय दिवस मनाइएको हो । दिवसका अवसरमा महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक मन्त्रालय लगायत विभिन्न संघसंस्थाले सचेतनामूलक र्याली समेत निकालेको थियो ।
र्यालीपछि महिला मन्त्रालयद्धारा आयोजित कार्यक्रममा माइती नेपालकी अध्यक्ष अनुराधा कोइरालाले मानव बेचबिखन विरुद्ध एकताबद्ध भएर सबैले आवाज उठाउन नसके यसको अन्त्य गर्न नसकिने बताउनुभयो । उहाँले पछिल्लो समय तस्करी पनि धेरै तरिकाले हुने गरेको भन्दै विशेषगरी वैदेशिक रोजगारीमा जानेहरूका लागि यो समस्याका रूपमा खडा भइरहेको उल्लेख गर्नुभयो ।
कार्यक्रममा महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिकमन्त्री सुरेन्द्रराज आचार्यले राज्यको एकल प्रयासले मात्र मानव बेचविखन जस्ता अपराधका घटनाहरु नियन्त्रण गर्न नसकिने भन्दै सबै संघ संस्थाको सहयोग आवश्यक पर्ने बताउनुभयो । उहाँले सरकारले नेपालको संविधान, मुलुकीय अपराध संहिता २०७४, मानव बेचविखन तथा ओसारपसार नियन्त्रण ऐन २०६४ र नियमावली २०६५, बालबालिकासम्बन्धी ऐन २०७५, बाल श्रम निषेध र नियमन गर्ने ऐन २०५६, बैदेशिक रोजगारसम्बन्धी ऐन र नियमावली १५ औँ योजना, विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सन्धी सम्झौतामार्फत मानव बेचबिखनलाई गम्भिर फौजदारी अपराधको रुपमा राखी यसको नियन्त्रणको लागि विभिन्न नीतिगत र संस्थागत कार्यक्रमको व्यवस्था गर्दै आएको जानकारी दिनुभयो ।
सोही अवसरमा मन्त्रालयले मानव बेचबिखन तथा ओसारपसार रोकथाम र नियन्त्रणका लागि सञ्चार माध्यमबाट सचेतना अभिवृद्धि गर्ने कार्यमा सक्रीय भूमिका निर्वाह गरी पुर्याएको योगदानको कदर गर्दै नेपाल प्रेस युनियनका सचिव रेजिना गौतम (झापा) र प्रेस युनियनका केन्द्रीय प्रतिनिधि सीता डोटेल (पाल्पा) लगायतलाई सम्मान गरेको छ ।
बालबालिका बेचबिखन विरुद्धको सार्क महासन्धि २००२ नेपाल सरकारले अनुमोदन गरेपछि नेपालमा २०६४ साल देखी भाद्र २० गते देखि राष्ट्रिय दिवशको रुपमा मनाइएको छ । संयुक्त राष्ट्रसंघका अनुसार विश्वव्यापी संकट, द्वन्द्व र जलवायु परिवर्तनका कारण मानव बेचबिखनको रुप बिकराल बनेको छ । गरिबी, बेरोजगारी, शिक्षा र स्वास्थ्यमा पहुँच नभएका, भेदभाव, हिंसा, दुव्र्यवहारमा परेका व्यक्ति एवं सीमान्तकृत समुदाय मानव तस्करको नजरमा पर्ने गरेका छन् ।