काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशन नजिकिँदै गर्दा लुम्बिनी प्रदेश सभापति अमरसिंह पुनले केन्द्रीय महामन्त्री पदमा उम्मेदवारी दिने घोषणा गरेका छन्। रोल्पा जिल्लाबाट केन्द्रिय महाधिवेशन प्रतिनिधिमा सर्वसम्मत चयन भएपछि पुनले महामन्त्रीका लागि आफ्नो तयारी अघि बढाएका हुन्। पार्टीको केन्द्रीय नेतृत्वमा रहेर कांग्रेसलाई थप सुदृढ, गतिशील र जनमुखी बनाउने आफ्नो चाहना रहेको उनले बताएका छन्।

नेता पुनको उम्मेदवारी केवल एउटा पदको दाबी मात्र नभई संगठन निर्माण, पुस्तान्तरण र पार्टी रूपान्तरणको स्पष्ट दृष्टिकोणका रूपमा देखिएको छ। लामो राजनीतिक अनुभव, कार्यकर्तासँगको निकट सम्बन्ध र प्रदेश तहमा हासिल गरेको नेतृत्व क्षमताका कारण उनको उम्मेदवारीले कांग्रेसभित्र नयाँ बहस सिर्जना गरेको छ। 

नेपाली कांग्रेसको आधिकारिक विवरणमा पुन लुम्बिनी प्रदेश कार्यसमितिका सभापति तथा प्रदेश संसदीय समिति र प्रदेश कार्यसम्पादन समितिका सभापतिका रूपमा उल्लेख छन्।

जिल्ला नेतृत्वदेखि प्रदेशको कमान्डसम्म

रोल्पाबाट राष्ट्रिय राजनीतिमा स्थापित पुनले नेपाली कांग्रेसको संगठनमा विभिन्न तहमा नेतृत्वदायी भूमिका निर्वाह गरेका छन्। जिल्ला तहको नेतृत्वदेखि लुम्बिनी प्रदेश सभापतिसम्मको यात्राले उनलाई स्थानीय संगठन, कार्यकर्ता व्यवस्थापन र प्रदेशस्तरीय राजनीतिक समन्वयको गहिरो अनुभव दिएको छ।

१४औँ महाधिवेशनमा शेखर कोइराला–गगन थापा समूहबाट लुम्बिनी प्रदेश सभापतिमा निर्वाचित भएका पुन अहिले प्रदेश कांग्रेसको नेतृत्वमा छन्। प्रदेश सभापतिको जिम्मेवारी सम्हाल्दै उनले लुम्बिनीका विभिन्न जिल्ला, निर्वाचन क्षेत्र, पालिका र वडा तहका संगठनसँग प्रत्यक्ष समन्वय गर्दै आएका छन्।

यही व्यापक संगठनात्मक अनुभवलाई पुनले केन्द्रीय महामन्त्रीको जिम्मेवारीका लागि आफ्नो प्रमुख आधारका रूपमा अघि सारेका छन्। उनका समर्थकहरूका अनुसार प्रदेश तहमा संगठनलाई एकताबद्ध र सक्रिय बनाउँदै आएका पुनले अब त्यही अनुभवलाई राष्ट्रिय तहमा विस्तार गर्न खोजेका हुन्।

“कांग्रेसलाई अझ गतिशील बनाउनुपर्छ”

पुनको उम्मेदवारीको केन्द्रमा कांग्रेसलाई समयअनुकूल, सक्रिय र जनतासँग अझ नजिकको पार्टी बनाउने संकल्प देखिन्छ। बदलिँदो राजनीतिक परिवेश, नयाँ पुस्ताको अपेक्षा र कार्यकर्ताको भावनालाई सम्बोधन गर्न कांग्रेसको संगठनात्मक शैलीमा सुधार आवश्यक रहेको उनको धारणा छ।

उनले नयाँ पुस्तालाई कांग्रेससँग जोड्ने, कार्यकर्ताको आवाज नेतृत्वसम्म पुर्‍याउने तथा पार्टीका गतिविधिलाई प्रभावकारी रूपमा परिचालन गर्ने विषयलाई प्राथमिकतामा राख्दै आएका छन्।
त्यसैले उनको महामन्त्री उम्मेदवारीलाई अनुभवसँगै संगठनात्मक परिवर्तन, पुस्तान्तरण र नयाँ राजनीतिक कार्यशैलीलाई केन्द्रीय तहमा स्थापित गर्ने प्रयासका रूपमा हेरिएको छ। पुनको पक्षमा रहेका नेता–कार्यकर्ताहरूले उनको उम्मेदवारीलाई कांग्रेसभित्र आशा, ऊर्जा र परिवर्तनको सन्देश बोकेको उम्मेदवारीका रूपमा व्याख्या गरेका छन्।

विशेष महाधिवेशनमा सक्रिय भूमिका

पुन विशेष महाधिवेशनको प्रक्रियामा सक्रिय रहेका प्रदेश सभापतिमध्ये एक हुन्। यस क्रममा प्रदेश तहमा संगठन परिचालन, प्रतिनिधिसँग समन्वय तथा पार्टीका गतिविधिमा सक्रिय सहभागिताले उनको राजनीतिक भूमिकालाई थप प्रभावशाली बनाएको छ।

महामन्त्री पद पार्टीको संगठन सञ्चालन, केन्द्रीय निर्णय कार्यान्वयन, विभिन्न तहका निकायबीच समन्वय तथा नियमित राजनीतिक गतिविधिको नेतृत्वसँग जोडिएको महत्वपूर्ण जिम्मेवारी हो। 

प्रदेश नेतृत्वमा हासिल गरेको अनुभवका कारण पुनले यो जिम्मेवारी प्रभावकारी रूपमा निर्वाह गर्न सक्ने विश्वास उनका समर्थकहरूले व्यक्त गरेका छन्।
प्रदेशको विविधता, स्थानीय आवश्यकता र कार्यकर्ताको मनोभावना बुझेर काम गरिसकेका पुनले केन्द्रीय संगठनलाई पनि त्यही व्यावहारिक दृष्टिकोणबाट अघि बढाउन सक्ने अपेक्षा गरिएको छ।

नयाँ पुस्तासँग सहकार्यको राजनीतिक सन्देश

पुर्ब राज्यमन्त्री समेत रहेका पुन पछिल्लो समय कांग्रेसभित्र देखिएको पुस्तान्तरण, संगठनात्मक सुधार र नयाँ राजनीतिक कार्यशैलीको बहससँग पनि जोडिएका छन्।

विशेषगरी गगन थापा लगायतका नेताहरूसँग सार्वजनिक कार्यक्रममा सहकार्य र राजनीतिक गतिविधिमा देखिँदै आएका पुन विशेष महाधिवेशनको पक्षमा उभिएका प्रदेश सभापतिमध्ये एक रहेको उल्लेख छ। यसले उनको उम्मेदवारीमा अनुभवी संगठनात्मक नेतृत्व र नयाँ पुस्ताबीच सहकार्यको सन्देशसमेत देखाएको छ। 

पुनको राजनीतिक शैलीमा अनुभव र ऊर्जाको संयोजन देखिने भएकाले उनको उम्मेदवारीलाई कांग्रेसभित्र पुस्ताबीच पुल निर्माण गर्ने प्रयासका रूपमा पनि हेरिएको छ। यद्यपि, कुनै विशेष समूह वा नेतासँगको राजनीतिक समीकरणबारे अन्तिम निष्कर्ष भने सम्बन्धित नेताहरूका औपचारिक निर्णय र उम्मेदवारी घोषणाबाट स्पष्ट हुने विषय हो।

“म महामन्त्रीमा उम्मेदवारी दिन्छु”

महाधिवेशन प्रतिनिधिमा निर्वाचित भएपछि पुनले महामन्त्रीमा उम्मेदवारी दिने स्पष्ट घोषणा गरेका छन्। “म महामन्त्रीमा उम्मेदवारी दिन्छु। महाधिवेशन प्रतिनिधि चुनिएपछि जिल्लाबाट आफू काठमाडौं आइसकेको र थप छलफलहरू भइरहेको छ,” पुनले भनेका छन्। उनले कांग्रेसको नेतृत्वमा रहेर काम गर्ने इच्छा व्यक्त गर्दै नेता–कार्यकर्ताबाट साथ र सहयोग प्राप्त हुने विश्वाससमेत व्यक्त गरेका छन्।

उनको यो घोषणा व्यक्तिगत राजनीतिक आकांक्षाभन्दा पनि पार्टीलाई नयाँ ढंगले अघि बढाउने प्रतिबद्धताका रूपमा आएको समर्थकहरूको भनाइ छ। उनीहरूका अनुसार पुनले पदका लागि मात्र होइन, संगठनलाई बलियो बनाउने उद्देश्यसहित महामन्त्रीको दौडमा प्रवेश गरेका हुन्।

महामन्त्री पदमा पुनको उम्मेदवारीका मुख्य आधार

लामो राजनीतिक अनुभव
दशकौँ लामो कांग्रेस राजनीतिक यात्राबाट प्राप्त संगठनात्मक तथा राजनीतिक अनुभव।
बहु-तहको नेतृत्व क्षमता
जिल्ला तहदेखि प्रदेश सभापतिसम्मको नेतृत्व अनुभव।
प्रदेशस्तरीय संगठन परिचालन
लुम्बिनी प्रदेशका विभिन्न तहका पार्टी संरचनासँग समन्वय र सहकार्यको अनुभव।
परिवर्तन र गतिशीलताको एजेन्डा
कांग्रेसलाई समयअनुकूल, सक्रिय र नयाँ पुस्तामैत्री बनाउने स्पष्ट धारणा।
कार्यकर्तामैत्री नेतृत्व शैली
तल्लो तहका कार्यकर्तासँग प्रत्यक्ष संवाद र उनीहरूको भावना नेतृत्वसम्म पुर्‍याउने प्रतिबद्धता।
केन्द्रीय जिम्मेवारीको आकांक्षा
प्रदेश नेतृत्वबाट प्राप्त अनुभवलाई अब केन्द्रीय संगठन सञ्चालनमा प्रयोग गर्ने उद्देश्य।

महामन्त्रीको दौडमा थपिँदै आकांक्षी

कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनमा महामन्त्री पदका आकांक्षीहरूको संख्या बढ्दै गएको छ। सार्वजनिक रूपमा आएका विवरणअनुसार वर्तमान तथा पूर्वपदाधिकारी र केन्द्रीय सदस्यहरूसहित करिब एक दर्जन नेताले महामन्त्री पदमा आकांक्षा प्रस्तुत गरेका छन्। पुनले पनि यही प्रतिस्पर्धामा आफ्नो उम्मेदवारी घोषणा गरेका हुन्।

तर पुनको उम्मेदवारीलाई अन्य आकांक्षीहरूको तुलनामा प्रदेश संगठनको प्रत्यक्ष अनुभव, कार्यकर्तासँगको निरन्तर सम्पर्क र परिवर्तनमुखी दृष्टिकोणले फरक बनाएको उनका समर्थकहरूको दाबी छ।

कांग्रेसको विधानअनुसार महामन्त्री पद संगठन सञ्चालन, केन्द्रीय निर्णय कार्यान्वयन, पार्टीका निकायबीच समन्वय तथा केन्द्रीय कार्यालयको सञ्चालनसँग सम्बन्धित महत्वपूर्ण जिम्मेवारी हो। त्यसैले महामन्त्रीको निर्वाचनलाई आगामी नेतृत्व संरचनाका दृष्टिले महत्त्वपूर्ण मानिएको छ।

असोज १८ देखि खुलामञ्चमा कांग्रेस महाधिवेशन

नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनको उद्घाटन समारोह २०८३ असोज १८ गते दिउँसो २ बजे काठमाडौंको खुलामञ्चमा हुने कांग्रेसले जनाएको छ। यसअघि असोज १६ गतेदेखि महाधिवेशन सुरु गर्ने तयारी भए पनि विभिन्न स्थानमा भएको भारी वर्षाका कारण केही निर्वाचन क्षेत्रमा क्षेत्रीय अधिवेशन तथा महाधिवेशन प्रतिनिधि चयन प्रक्रिया प्रभावित भएपछि मिति दुई दिन सारिएको हो।

महाधिवेशनको मिति नजिकिँदै जाँदा महामन्त्री पदका आकांक्षीहरूबीच आन्तरिक छलफल, समन्वय र उम्मेदवारीको तयारी थप तीव्र हुने देखिन्छ। यससँगै विभिन्न समूह, प्रदेश र जिल्लाबाट नेतृत्वका लागि समर्थन जुटाउने क्रम पनि बढ्नेछ।

यही राजनीतिक परिवेशमा लुम्बिनी प्रदेशको नेतृत्व सम्हालिरहेका अमरसिंह पुनले जिल्ला र प्रदेश तहमा हासिल गरेको संगठनात्मक अनुभवलाई केन्द्रीय जिम्मेवारीसँग जोड्ने उद्देश्यसहित महामन्त्रीको दौडमा प्रवेश गरेका छन्।

उनको उम्मेदवारीले कांग्रेसभित्र अनुभव, संगठनात्मक निरन्तरता, परिवर्तन, पुस्तान्तरण र नयाँ पुस्तासँगको सहकार्यका विषयलाई महामन्त्री पदको बहसमा थप स्पष्ट रूपमा ल्याएको छ।

अमरसिंह पुन केवल एक उम्मेदवार होइनन्उ-नी संगठनको तल्लो तहदेखि नेतृत्वको केन्द्रसम्म पुगेका अनुभवी नेता, कार्यकर्ताको आवाज बोक्ने प्रतिनिधि र कांग्रेसलाई नयाँ ऊर्जा दिने परिवर्तनका संवाहक हुन्।

आगामी महाधिवेशनमा उनको उम्मेदवारीले कस्तो परिणाम ल्याउँछ भन्ने कुरा प्रतिनिधिहरूको निर्णयले तय गर्नेछ, तर महामन्त्रीको बहसमा पुनले आफ्नो बलियो उपस्थिति भने स्थापित गरिसकेका छन्।